หน้าหลัก / ปีที่ 2 ฉบับที่ 2 กรกฎาคม-ธันวาคม 2559 / บทบรรณาธิการ

      วารสารนวัตกรรมการเรียนรู้ (Journal of Learning Innovations) มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ เป็นวารสารที่เกิดจากความมุ่งมั่นของกลุ่มอาจารย์ที่ได้ร่วมกันทํางานพัฒนาด้านการเรียนรู้ของนักศึกษามาเป็นเวลายาวนาน เมื่อเริ่มแรกเรานํา สาระด้านการเรียนการสอนแบบใช้ปัญหาเป็นฐาน (PBL) มานําเสนอท่านผู้อ่าน มีทั้งแนวคิดและรูปแบบ การจัดการเรียนการสอนแบบ PBL ที่มหาวิทยาลัยต่างๆ และที่มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์เอง ใช้ชื่อจุลสารว่า จุลสาร PBL มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ (PBL Newsletter Walailak University) ต่อมา เราได้ปรับเปลี่ยนเนื้อหาให้ครอบคลุม การเรียนการสอนแบบ Active Learning มากขึ้น แต่ยังคงใช้ชื่อจุลสารเดิม ในภาพรวม งานด้านการเรียนการสอนพัฒนาได้ไปตามลําดับ จนกระทั่งมาถึงวันนี้ ทีมงานตกลงยกระดับงานเขียนให้มีความเข้มข้นขึ้นจากงานเขียนทั่วๆ ไป เป็นบทความ ที่นําเสนอแนวคิดหรือบทความทางวิชาการที่ได้มาจากการสังเคราะห์วรรณคดี ในเรื่องที่ผู้สอนสนใจ งานวิจัย และงานทดลองที่ได้ออกแบบตามกรอบทฤษฎี เพื่อ ประโยชน์ของการเผยแพร่และอ้างอิง หากพิจารณาโดยภาพรวม วารสารนวัตกรรม การเรียนรู้จะยังคงเป็นเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของผู้สอนเหมือนเดิมเพียงแต่จุดเน้นจะกลับกันไปคือ การเรียนรู้ของผู้เรียนจะมีความสําคัญที่สุด
      ชื่อวารสารเป็นชื่อที่ได้รับการคัดสรรมาจากสิ่งที่คณะทํางานอยากเห็น คือ อยากให้มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ในฐานะเจ้าของก้าวกระโดดในเชิงวิชาการ นวัตกรรมการเรียนรู้ หมายถึงสิ่งที่เป็นผลผลิต ที่อาจจะเป็นชิ้นงาน หรือข้อค้นพบ ของผู้สอนในการจัดการเรียนการสอน จะอยู่ในรูปงานวิจัยหรือบทความทางวิชาการก็ได้ แต่สิ่งที่เราอยากให้มีประจําฉบับ คือ บทความของผู้ทรงคุณวุฒิทางด้านการศึกษา ในประเทศไทย ผู้ซึ่งได้หล่อหลอม แนวคิดและมุมมองทางการศึกษาในประเทศไทย มายาวนาน จนเห็นการเปลี่ยนแปลง ข้อดี ข้อเสีย ของแต่ละยุคสมัยจนตกผลึกเป็น ปัญญาพร้อมส่งต่อให้ลูกหลาน ความคมในแนวคิดของแต่ละท่านจะช่วยให้เราได้เรียน ทางลัด ได้รู้เท่าทันความลับแห่งวงการ (Trick of the Trade) ซึ่งหากต้องไปค้นด้วยตนเองก็ต้องใช้เวลามาก

      วารสารนวัตกรรมการเรียนรู้ ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 (ม.ค.-มิ.ย. 2558) หน้า 1-32 วารสารฉบับนี้เป็นฉบับปฐมฤกษ์ กองบรรณาธิการรู้สึกเป็นเกียรติอย่างยิ่ง ที่ได้นําเสนองานของท่านพระพรหมคุณาภรณ์ (ประยุทธ์ ปยุตโต) ชื่อ การศึกษาไทย: แก้ปัญหาหรือสร้างปัญหาให้สังคม ซึ่งเป็นคําอภิปรายในการจัดประชุมสัมมนาทางวิชาการ ของสมาคมนักเรียนทุนรัฐบาลไทย ณ อาคารสถาบันพัฒนาข้าราชการ พลเรือนในสํานักงาน ก.พ. ณ วันที่ 23 มกราคม 2531 รวมเวลา 27 ปี มาแล้ว แต่ข้อคิดที่ท่านมอบให้ยังทันสมัยเสมอ ท่านเตือนให้ตระหนักถึงการจัดการเรียนการสอนที่เหมาะสมให้แก่ลูกหลานชาวไทยของเราให้ระวังว่าเรากําลัง แก้ปัญหาหรือสร้างปัญหา อ่านบทความนี้แล้วทําให้เราต้องสะท้อนคิดว่าจะทํา อย่างไรการศึกษาจึงจะช่วยสร้างสังคมไทยได้ อีกบทความหนึ่งซึ่งว่าด้วยเรื่องที่เป็น ความจริงตลอดกาลเช่นเดียวกัน เกี่ยวกับหนึ่งเสาหลักของการเรียนการสอนคือ คุณครูผู้สอน ท่านศาสตราจารย์ ดร.วิจิตร ศรีสอ้าน ได้กล่าวปาฐกถาเรื่องครูในฝัน เนื่องในโอกาสสถาปนา มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ครบปีที่ 23 ในวันที่ 29 มีนาคม 2558 ณ ห้อง 203 อาคารวิทยาศาสตร์การกีฬา มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ท่านนายกสภา มหาวิทยาลัยเตือนให้เราเป็นครูดี มี 3 สุ สุวิชาโน คือมีความรู้ดี สุสาสโน คือสอนดี และสุปฏิปันโน คือปฏิบัติตนเป็นตัวอย่างที่ดีต่อผู้เรียน และท่านได้กล่าวถึง สมรรถนะ 3 มิติตามเกณฑ์ วิชาชีพของครูคือ 1. การออกแบบการสอน การประเมินการพัฒนาสภาพแวดล้อม และการเข้าร่วมวิชาชีพอย่างต่อเนื่อง 2. สาระความรู้ในเรื่องวิธีสอนเพื่อการเรียนรู้ของผู้เรียนโดยให้ปรับเปลี่ยนการสอนเป็นBlended Teaching and Learning 3. ค่านิยมในวิชาชีพ คําพูดที่ประทับใจมากที่สุดของท่านในปาถกฐานี้คือ เราต้องเป็นครู by choice (โดยเลือกที่จะเป็น) อย่าเป็นครู by chance (โดยบังเอิญ ไม่ได้ตั้งใจ) บทความต่อมาคือการจัดการศึกษา ในหมวดการศึกษาทั่วไป ของ ดร.อุทัย ดุลยเกษม ซึ่งให้ข้อคิดที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับ การจัดการเรียนการสอนรายวิชาศึกษาทั่วไป โดยเน้นว่าเราควรจัดการเรียนการสอนอะไร และอย่างไรจึงจะได้ผลลัพธ์การเรียนรู้ที่ต้องการ บทความของกษมา จิตร์ภิรมย์ศรี ให้มุมมองในการจัดการเรียนการสอนด้านสันติศึกษาโดยให้ความสําคัญต่อการ อยู่ร่วมกันอย่างสันติภาพ เป็นแนวทางหนึ่งซึ่งผู้สอนสามารถนําไปใช้ได้ อีกบทความหนึ่ง ผลสัมฤทธิ์ของการเรียนวิชาภาษาไทยร่วมสมัยและการรู้สารสนเทศโดยใช้เทคนิคการสอนแบบการเรียนรู้เชิงรุก โดยวรพงศ์ ไชยฤกษ์ เป็นบทความที่นําเสนอผลของผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อัญชลี ชยานุวัชร วารสารนวัตกรรมการเรียนรู้ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 (ม.ค.-มิ.ย. 2558) หน้า 1-33 การใช้เทคนิคการเรียนรู้เชิงรุก พบว่า Active Learning สามารถกระตุ้นการมีส่วนร่วมในชั้นเรียนของผู้เรียน สร้างปฏิสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้สอนและผู้เรียน และการที่ผู้สอนเป็นผู้สนับสนุนการเรียนรู้ช่วยให้ผู้เรียนเรียนอย่างมีความหมาย ภรทิพย์ สุภัทรชัยวงศ์ และคณะ นําเสนองานวิจัยเรื่องการจัดการเรียนรู้โดยใช้แบบจําลองเป็นฐานเพื่อพัฒนาแบบจําลองทางความคิด เรื่องโครงสร้างอะตอมและความเข้าใจธรรมชาติของแบบจําลองของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 งานชิ้นนี้เป็นงานวิจัยเชิงปฏิบัติการ เน้นให้ผู้เรียนคิดเชิงวิเคราะห์สังเคราะห์โดยผู้สอนกระตุ้นให้ผู้เรียนคิดด้วยคําถาม ยิ่งผู้เรียนตอบคําถามมากเท่าไร ผู้เรียนยิ่งได้ความรู้บทวิจารณ์หนังสือ นําเสนอผลการสอนที่เป็นเลิศจากรายงานงานวิจัยของ The Chinese University of Hong Kong ซึ่งวิเคราะห์สังเคราะห์บทสัมภาษณ์ของผู้สอนที่ได้รับการยกย่องเป็นครูดีเด่น 18 คน ของมหาวิทยาลัย จนสามารถสรุปมาเป็นหลักการสอนที่เป็นเลิศที่คนอื่นสามารถนํามาใช้ได้

ดร.พูลสิทธิ์ หิรัญสาย